Lilacine Amazon ಕುರಿತು ಮೂಲ ಮಾಹಿತಿ
ಪರಿಚಯ
ಲೈಲಾಸಿನ್ ಅಮೆಜಾನ್ (Amazona lilacina) ಎಂಬುದು ಅಮೆಜಾನ್ ಗಿಳಿಗಳ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಪಕ್ಷಿ ಪ್ರಭೇದವಾಗಿದೆ. ಈ ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಇಕ್ವೆಡಾರ್ನ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಇವುಗಳ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಬಣ್ಣದ ಸಂಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆಯಿಂದಾಗಿ ಇವು ಪಕ್ಷಿ ಪ್ರೇಮಿಗಳ ನಡುವೆ ಬಹಳ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿವೆ. ಈ ಗಿಳಿಗಳು ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದು, ಇವುಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಇಂದಿನ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಇವು ಮರಗಳನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡು ವಾಸಿಸುವ (Tree-clinging) ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಲೈಲಾಸಿನ್ ಅಮೆಜಾನ್ ಗಿಳಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಯುವುದು ಪರಿಸರ ವಿಜ್ಞಾನದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದಲೂ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇವು ತಮ್ಮ ಆವಾಸಸ್ಥಾನದ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಾಣಿಗಳಾಗಿವೆ. ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ನಾವು ಈ ಗಿಳಿಗಳ ಜೀವನಶೈಲಿ, ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿ ಮತ್ತು ಅವುಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನಾವು ಮಾಡಬೇಕಾದ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರವಾಗಿ ಚರ್ಚಿಸುತ್ತೇವೆ.
ದೈಹಿಕ ನೋಟ
ಲೈಲಾಸಿನ್ ಅಮೆಜಾನ್ ಗಿಳಿಗಳು ದೈಹಿಕವಾಗಿ ಮಧ್ಯಮ ಗಾತ್ರದ ಪಕ್ಷಿಗಳಾಗಿದ್ದು, ಇವು ಸುಮಾರು 32 ರಿಂದ 34 ಸೆಂ.ಮೀ ಉದ್ದವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ದೇಹದ ಮುಖ್ಯ ಬಣ್ಣವು ಗಾಢ ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದ್ದಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಕಾಡಿನ ಎಲೆಗಳ ನಡುವೆ ಇವುಗಳಿಗೆ ಉತ್ತಮ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳ ಹೆಸರು ಸೂಚಿಸುವಂತೆ, ಇವುಗಳ ಕುತ್ತಿಗೆಯ ಹಿಂಭಾಗ ಮತ್ತು ತಲೆಯ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸುಂದರವಾದ ಲೈಲಾಕ್ (ನೇರಳೆ ಬಣ್ಣದ ಛಾಯೆ) ಬಣ್ಣದ ಗರಿಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಇವುಗಳ ಕೊಕ್ಕು ಬೂದು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿದ್ದು, ತುಂಬಾ ಬಲವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಕಣ್ಣುಗಳ ಸುತ್ತಲಿನ ಚರ್ಮವು ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿದ್ದು, ಇದು ಇವುಗಳ ಮುಖಕ್ಕೆ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ನೋಟವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಗಂಡು ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣು ಗಿಳಿಗಳ ನಡುವೆ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ಅಂತಹ ದೊಡ್ಡ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಇವುಗಳ ಹಾರಾಟ ಮತ್ತು ಶಬ್ದ ಮಾಡುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು. ಇವುಗಳ ಕಾಲುಗಳು ಮರಗಳನ್ನು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಹಿಡಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿರುತ್ತವೆ.
ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಾಸಸ್ಥಾನ
ಈ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಇಕ್ವೆಡಾರ್ನ ಪಶ್ಚಿಮ ಕರಾವಳಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿರುವ ಉಷ್ಣವಲಯದ ತೇವಭರಿತ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತವೆ. ಇವು ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಸುಮಾರು 1000 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವು ಮ್ಯಾಂಗ್ರೋವ್ ಕಾಡುಗಳು ಮತ್ತು ಒಣ ಕಾಡುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಮರಗಳ ಮೇಲೆ ಗೂಡು ಕಟ್ಟುವುದು ಮತ್ತು ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಾ ಒಂದು ಮರದಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ಮರಕ್ಕೆ ಹಾರುವುದು ಇವುಗಳ ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅರಣ್ಯನಾಶದಿಂದಾಗಿ ಇವುಗಳ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವು ವೇಗವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ, ಇದು ಇವುಗಳ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ.
ಆಹಾರ ಕ್ರಮ
ಲೈಲಾಸಿನ್ ಅಮೆಜಾನ್ ಗಿಳಿಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿಗಳಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಕಾಡು ಹಣ್ಣುಗಳು, ಬೀಜಗಳು, ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಎಲೆಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಇವು ಮರಗಳ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುವುದರಲ್ಲಿ ಪರಿಣಿತವಾಗಿವೆ. ಮರಗಳ ಮೇಲೆ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಅಂಟಿಕೊಂಡು, ತಮ್ಮ ಬಲವಾದ ಕೊಕ್ಕಿನಿಂದ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ ತಿನ್ನುತ್ತವೆ. ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಇವುಗಳಿಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಆಹಾರ ಲಭ್ಯವಿರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಇವು ಆಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ದೂರದ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗಬಹುದು. ಇವುಗಳ ಜೀರ್ಣಾಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಕಠಿಣವಾದ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಸಹ ಜೀರ್ಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಷ್ಟು ಬಲವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಮತ್ತು ಗೂಡುಕಟ್ಟುವಿಕೆ
ಲೈಲಾಸಿನ್ ಅಮೆಜಾನ್ ಗಿಳಿಗಳ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಯ ಕಾಲವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಳೆಗಾಲದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ಇವು ಮರಗಳಲ್ಲಿನ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಹೊಳ್ಳೆಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ಹಳೆಯ ಮರದ ಪೊಟರೆಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ಗೂಡನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಹೆಣ್ಣು ಗಿಳಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 2 ರಿಂದ 4 ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಇಡುತ್ತದೆ. ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಕಾವು ಕೊಡುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹೆಣ್ಣು ಗಿಳಿ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರೆ, ಗಂಡು ಗಿಳಿ ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆಹಾರವನ್ನು ತಂದುಕೊಡುವ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಸುಮಾರು 25 ರಿಂದ 28 ದಿನಗಳವರೆಗೆ ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಕಾವು ಕೊಟ್ಟ ನಂತರ ಮರಿಗಳು ಹೊರಬರುತ್ತವೆ. ಮರಿಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವವರೆಗೆ ಪೋಷಕರು ಅವುಗಳಿಗೆ ಆಹಾರವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಬಹಳ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿದ್ದು, ಸುರಕ್ಷಿತ ವಾತಾವರಣದ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ.
ನಡವಳಿಕೆ
ಈ ಗಿಳಿಗಳು ಬಹಳ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ವಭಾವದವು. ಇವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಣ್ಣ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಜೋಡಿಯಾಗಿ ಕಾಣಸಿಗುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ಸಂವಹನ ಕೌಶಲ್ಯ ಅದ್ಭುತವಾಗಿದ್ದು, ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಕೂಗುಗಳ ಮೂಲಕ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ. ಇವು ಹಾರುವಾಗ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಹುಡುಕುವಾಗ ಬಹಳ ಚಟುವಟಿಕೆಯಿಂದ ಇರುತ್ತವೆ. ಇವು ಮರಗಳ ಕೊಂಬೆಗಳನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡು ನಡೆದಾಡುವ ಶೈಲಿ ಇವುಗಳಿಗೆ 'ಟ್ರೀ-ಕ್ಲಿಂಗಿಂಗ್' ಪಕ್ಷಿಗಳೆಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟಿದೆ. ಇವುಗಳ ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆ ಮತ್ತು ಕುತೂಹಲದ ಸ್ವಭಾವವು ಇವುಗಳನ್ನು ಇತರ ಪಕ್ಷಿಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿಸುತ್ತದೆ.
ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸ್ಥಿತಿ
ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಕೃತಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸಂಸ್ಥೆ (IUCN) ಪ್ರಕಾರ, ಲೈಲಾಸಿನ್ ಅಮೆಜಾನ್ ಗಿಳಿಗಳು 'ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ' (Endangered) ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿವೆ. ಅರಣ್ಯನಾಶ, ಅಕ್ರಮ ಪಕ್ಷಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಆವಾಸಸ್ಥಾನ ನಾಶ ಇವುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಲು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿಸರವಾದಿಗಳು ಹಲವು ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಹಮ್ಮಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಇವುಗಳ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವುದು ಇವುಗಳ ಉಳಿವಿಗೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಆಸಕ್ತಿದಾಯಕ ಸಂಗತಿಗಳು
- ಇವು ಇಕ್ವೆಡಾರ್ನ ಸ್ಥಳೀಯ ಪಕ್ಷಿಗಳಾಗಿದ್ದು, ಬೇರೆಲ್ಲೂ ಕಾಣಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ.
- ಇವುಗಳ ಲೈಲಾಕ್ ಬಣ್ಣವು ಇವುಗಳಿಗೆ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.
- ಇವು ಅತ್ಯಂತ ಬುದ್ಧಿವಂತ ಪಕ್ಷಿಗಳಾಗಿದ್ದು, ಮಾನವರ ಶಬ್ದಗಳನ್ನು ಅನುಕರಿಸಬಲ್ಲವು.
- ಇವುಗಳ ಕೊಕ್ಕು ತುಂಬಾ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿದ್ದು, ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಒಡೆಯಬಲ್ಲವು.
- ಇವು ತಮ್ಮ ಜೀವನದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯವನ್ನು ಮರಗಳ ಮೇಲೆ ಕಳೆಯುತ್ತವೆ.
ಪಕ್ಷಿ ವೀಕ್ಷಕರಿಗೆ ಸಲಹೆಗಳು
ನೀವು ಲೈಲಾಸಿನ್ ಅಮೆಜಾನ್ ಗಿಳಿಗಳನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಲು ಬಯಸಿದರೆ, ಮುಂಜಾನೆಯ ಸಮಯ ಅತ್ಯುತ್ತಮ. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವು ಆಹಾರ ಹುಡುಕುತ್ತಾ ಮರಗಳ ಮೇಲೆ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ದೂರದರ್ಶಕ (Binoculars) ಬಳಸುವುದು ಉತ್ತಮ, ಏಕೆಂದರೆ ಇವು ಮನುಷ್ಯರ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಬೇಗ ಗಮನಿಸಿ ಹಾರಿಹೋಗುತ್ತವೆ. ಕಾಡಿನ ಶಾಂತತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವುದು ಮುಖ್ಯ. ಇವುಗಳ ಕೂಗನ್ನು ಗಮನಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅವು ಎಲ್ಲೆಲ್ಲಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಹಾನಿಯಾಗದಂತೆ ವೀಕ್ಷಣೆ ನಡೆಸಿ ಮತ್ತು ಈ ಸುಂದರ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ಕ್ಲಿಕ್ಕಿಸಿ ಆನಂದಿಸಿ.
ತೀರ್ಮಾನ
ಲೈಲಾಸಿನ್ ಅಮೆಜಾನ್ ಗಿಳಿಯು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಒಂದು ಅದ್ಭುತ ಕೊಡುಗೆಯಾಗಿದೆ. ಇವುಗಳ ಹಸಿರು ಮತ್ತು ಲೈಲಾಕ್ ಬಣ್ಣದ ಗರಿಗಳು ಅರಣ್ಯದ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತವೆ. ಆದರೆ, ಇಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಇವುಗಳ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬೆದರಿಕೆ ಇರುವುದು ವಿಷಾದನೀಯ. ನಾವು ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುವವರಾಗಿ, ಇಂತಹ ಅಪರೂಪದ ಪ್ರಾಣಿ ಮತ್ತು ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಕೇವಲ ಸರ್ಕಾರಗಳ ಕೆಲಸವಲ್ಲ, ಇದು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನ ಕರ್ತವ್ಯ. ಅರಣ್ಯನಾಶವನ್ನು ತಡೆಯುವುದು ಮತ್ತು ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿಡುವುದು ನಮ್ಮ ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ನಾವು ನೀಡುವ ದೊಡ್ಡ ಕೊಡುಗೆಯಾಗಿದೆ. ಲೈಲಾಸಿನ್ ಅಮೆಜಾನ್ ಗಿಳಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆಯುವುದು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತುವುದು ಇಂದಿನ ತುರ್ತು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಈ ಸುಂದರ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೂ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಹಾರಾಡುತ್ತಿರಲಿ ಎಂದು ಆಶಿಸೋಣ. ಪರಿಸರವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿ, ವನ್ಯಜೀವಿಗಳನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸಿ.
ವಿತರಣಾ ನಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪ್ತಿ
ಈ ಪ್ರಭೇದದ ವಿತರಣಾ ನಕ್ಷೆಯು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಲಭ್ಯವಾಗಲಿದೆ.
ಈ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನವೀಕರಿಸಲು ನಾವು ನಮ್ಮ ಅಧಿಕೃತ ಡೇಟಾ ಪಾಲುದಾರರೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ.
